Dit jaar vieren Metro en Nu.nl hun 20-jarig jubileum! Een bijzondere prestatie, die de gratis nieuwsmerken deelden met hun lezers en volgers. Maar hoe wisten ze het zo ver te schoppen?

Screenshots: Metro, 21 juni 2019 en Nu.nl, 10 mei 2019. Bron: Instagram.

Bij Metro en Nu.nl brengen advertenties geld in het laatje. Nieuws brengen is namelijk niet goedkoop. Dankzij de verkoop van advertentieruimte, hoeft de lezer echter niets te betalen.

Gif: Polygoon Journaal, 1 januari 1976, Polygoon-Profilti. Bron: Collectie Beeld en Geluid
RTL nieuws

Hetzelfde principe gebruiken commerciële zenders op radio en tv al eerder. Hoewel die omroepen ook nieuws brengen, zijn die vooral gericht op cultuur en amusement. Een 100% gratis nieuwsmerk is in 1999 echt nieuw(s).

Still: RTL 4 Nieuws, 6 april 1998, RTL 4 Bron: Collectie Beeld en Geluid

Metro wordt in 1999 aangekondigd. Terwijl de redactie oefent met proefdrukken, besluit De Telegraaf ook een gratis krant te maken: Spits.

Proefdrukken Metro, feb-juni 1999, Mediahuis. Bron: Collectie Beeld en Geluid

Bij de lancering is de strijd om de lezer meteen duidelijk. Metro en Spits vechten om aandacht van met name treinreizigers. Wie haalt de hoogste oplage en is het aantrekkelijkst voor adverteerders?

Fragment: NOS Journaal, 21 juni 1999, NOS. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

In hetzelfde jaar begint Nu.nl. Terwijl grote nieuwsmerken weinig zien in internet, bereikt de site al snel miljoenen lezers per dag.

Voorpagina's Nu.nl (zie bronnenlijst), Sanoma. Bron: Archive.org

Ook Metro en Spits zijn de eerste jaren een groot succes. Veel Nederlanders lezen het nieuws van de dag op weg naar hun werk met bijbehorende iconische voorpagina’s.

Iconische voorpagina's, Metro (zie bronnenlijst). Bron: Collectie Beeld en Geluid
Cartoon

In 2006 verschijnt er een derde gratis krant: De Pers. Dit betekent nog meer concurrentie. Cartoonist Tom Janssen stipt aan dat lezers hun eisen flink kunnen opschroeven.

Cartoon: Tom Janssen, 23 januari 2007, Trouw. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

De bomen reiken echter niet tot in de hemel. Gratis kwaliteitskrant De Pers stopt na een paar jaar met hevig verlies.

Fragment: NOS Journaal, 30 maart 2012, NOS. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

De markt voor gratis nieuws is niet oneindig groot. Zo lukt het Dag niet om Nederland te veroveren. Ondanks het inzetten op filmpjes, online en mobiel.

Het sluit als gratis krant als laatste in de rij aan, terwijl het als mobiel medium in 2007 net te vroeg komt.

Fragment: Een Vandaag, 8 mei 2007, TROS. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

Wat Dag niet lukt, lukt Nu.nl wel: crossmediaal het nieuws brengen.

De site speelt goed in op nieuwe media en blijft doen waar het goed en is: snel en neutraal nieuws brengen.

Fragment: Focus op de Maatschappij, 29 november 2011, Teleac. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

Ook reizigers lezen het nieuws steeds meer op hun smartphone en daarom hebben gratis kranten het zwaar. Spits gaat in 2014 op in de grote concurrent Metro.

In oktober komt de laatste Spits uit, waarin ze hun lezers via de voorpagina bedanken.

Fragment: NOS Jeugdjournaal, 9 oktober 2014, NOS. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

Lezers zijn een essentieel onderdeel van de succesformule van gratis nieuws.

Zowel Metro als Nu.nl vragen het publiek om tips, video en foto’s. Lezers worden zo ingezet als (amateur)journalist.

Fragment: Iedereen journalist, 22 juli 2013, Teleac. Bron: Collectie Beeld en Geluid.

De lezer wordt gevolgd naar nieuwe plekken. Een nieuwsmerk moet zijn waar het publiek is. Om relevant en aantrekkelijk te blijven. Ook voor adverteerders!

GIF: CheckNu, 15 november 2019 Bron: TikTok,

Dat kan zelfs betekenen dat een internetgigant als Nu.nl boeken maakt, waarvoor je ouderwets moet betalen. Of dat je de puzzel van Metro tegenwoordig in een app maakt. Alles voor de lezer!

Video: NuJunior.nl Funboek en Nu.nl Dit is het sportjaar,, 2019, Sanoma. Bron: auteur.

Daarmee is het 20-jarig jubileum van gratis nieuws ook een beetje ons feestje. Goed gedaan lezer! Op je gezondheid!

GIF: Polygoon Hollands Nieuws, januari 1980, Polygoon-Profilti. Bron: Collectie Beeld en Geluid

Gratis nieuws brengen is en blijft een uitdaging. Veel nieuwsmerken volgden Metro en Nu.nl, met wisselend succes. Dat het de pioniers van het gratis nieuws is gelukt om ons 20 jaar te informeren verdient een compliment.

Bekijk bronnenlijst

Gerelateerde verhalen

Bekijk alle verhalen